KORE TÜRKÜSÜ(*)

Nazım Hikmet bir türkü sever. Türküler üstüne yazdığı şiirinde şöyle der:

.

“İnsanların türküleri kendilerinden güzel,

Kendilerinden umutlu,

Kendilerinden kederli,

Daha uzun ömürlü kendilerinden.

Sevdim insanlardan çok türkülerini.

İnsansız yaşayabildim

Türküsüz hiçbir zaman.”

.

Nazım Hikmet’in Kore Türküsü’nü biliyor musunuz? Kore’de ölen Mehmetçikler için yazdığı türküyü. Kore nere, Türkiye nere? Ne işi vardı Mehmetçiğin Kore’de?  Öyle ya. Önce bunu açıklığa kavuşturalım.

Türkiye, TBMM'nin 30 Haziran 1950 tarihli oturumunda alınan karar gereği Kore'ye asker gönderdi. Sebep Sovyet Rusya tehdidine karşı NATO'ya üye olmaktı. İktidardaki Demokrat Parti bunu önemli bir fırsat olarak görüyordu.

Tuğgeneral Tahsin Yazıcı komutasındaki 1. Türk tugayı Kore’ye gönderildi. Tugay; 259 subay, 18 askeri memur, 4 sivil memur, 395 astsubay, 4414 erbaş ve er olmak üzere 5090 kişiden oluşuyordu.

 24 Kasım 1950 sabahı Türk tugayı kuzeye Çin sınırına doğru ilerleme emri aldı. Tugay Kunuri'den hareketle Çin sınırına doğru ilerledi. Ancak Çin Halk Gönüllü birlikleri cephenin arkasına sızdı. Amerika ve Güney Kore birlikleri geri çekildiler.  Türk tugayına ricat emri geç ulaştı. 1. Tabur'un etrafı kuşatıldı, 1. Tabur süngülü çatışmaya girmek zorunda kaldı. 3. Tabur 9. Bölük imha edildi.

Savaşın başından Temmuz 1953'teki ateşkese kadar geçen sürede toplam 14.936 Türk askeri Kore'de görev aldı. Onların 721'i öldü, 175'i kayboldu, 234'ü esir düştü ve 2147'si yaralandı.

.

Nazım Hikmet Kore’de ölen, kaybolan ve esir düşenlerin üstüne yakmış bu türküyü. Kore Türküsü bir uyarlama. “Ankara’da Yedim Taze Meyvayı” türküsünün uyarlaması. Bu bir Orta Anadolu türküsüdür. Sefer’in Ağıdı diye de bilinir. Kaynak kişiler Şemsi Yastıman ve Hacı Taşan’dır. Nazım Hikmet bu türküyü ufak tefek dokunuşlarla Kore Türküsü yapmış.

İşte Kore Türküsü:

.

Ankara'da yedim taze meyvayı

Boşa çiğnemişim yalan dünyayı

Ankara'da yakın benim künyeyi

.

Anama söyleyin anam ağlasın

Gelin Hatice'm kara bağlasın

 

Ankara'dan çıktım başım selamet

Kunuri önünde koptu kıyamet

Gelin Hatice'm de kime emanet

.

Anama söyleyin anam ağlasın

Anamdan gayrısı yalan ağlasın

.

Tirene bindim de tiren salladı

Zalim doktor hastaneye almadı

İy'olursun dedi geri yolladı

.

Anama söyleyin anam ağlasın

Babamın oğlu var beni n'eylesin

.

Ankara'ynan şu Kore'nin arası

Arasına boz dumanlar durası

Öldürür bu yara yoktur çaresi

.

Anama söyleyin anam ağlasın

Babamın oğlu var o da ağlasın

.

Kore'nin etrafı çepçevre meşe

Kurdunu kuşunu doyurduk leşe

Hüngür hüngür ağlasın gelin Hatçe

.

Anama söyleyin anam ağlasın

Ak duvaklı gelin kara bağlasın

.

Mezarımı derin kazın bol olsun

Etrafı da lale sümbül gül olsun

Ben ölürsem Hatice'mi el alsın

.

Anama söyleyin anam ağlasın

Ağlasın da yüreğini dağlasın”

………..

(*)Nazım Hikmet, Yeni Şiirler, YKY, s.19