İLK BÜYÜK DİPLOMATİK ZAFERİMİZ. 16 MART 1921 MOSKOVA ANLAŞMASI (2)

Değerli okurlar, 14.03.2026 günü bu köşemde “İLK BÜYÜK DİPLOMATİK ZAFERİMİZ. 16 MART 1921 MOSKOVA ANLAŞMASI” başlıklı bir yazı yayınlamıştım.  Danıştay 9. Daire başkanlığından emekli dokuzuncu kuşak Çapanoğlu torunu kuzenim Cengiz Divanlıoğlu, bu yazım ile ilgili bir ek bilgi göndermiş. İyi bir arşivci olan kuzenimin gönderdiği bu yazı 1968 Mülkiye (SBF)mezunu Emekli Büyükelçi Sayın ÇINAR ALDEMİR Beyefendiye ait.

Sayın Büyükelçi de yazısında 1. ve 2. İnönü savaşı sonrasında kazanılan zaferlerin ne kadar büyük ve önemli olduğunun altını çiziyor.

Bu kısa ve öz bilgileri ben de bir kere daha sizinle paylaşmak istedim.

“23 Mart 1921 tarihinde, Kurtuluş Savaşımızda bir dönüm noktası olan İkinci İnönü Savaşı başlamış, İngilizler tarafından kışkırtılan sayı ve silahça üstün Yunan kuvvetleri, Eskişehir-Kütahya’yı ele geçirerek, Türk Ordusunu güçlenmeden imha etmek ve TBMM Hükümetini Sevr hükümlerini uygulamaya zorlamak amacıyla General Papulas’ın komutasında saldırıya geçmişti.

Türk Ordusu bu saldırıyı Batı Cephesi Komutanı İSMET PAŞA komutasında

26 Mart’ta İnönü mevziilerinde karşılamış, 1 Nisan 1921 tarihine kadar süren şiddetli çarpışmalar sonucunda, düşman ordusunu püskürterek, 1.İnönü gibi,2.İnönü Zaferini de kazanmıştı.

Bu Zaferden sonra Türk Ordusu, TBMM ve Türk (Türkiyeli değil) Halkının morali ve mücadele azmi artmıştır. Ayrıca, İşgalci Müttefikler arasında çözülme de görülecek,

Fransa’nın TBMM ile ilk temasları kurması ve Fransız ve İtalyanların Anadolu’dan çekilmeye başlamasıyla, İngilizler Yunanlılarla yalnız kalacaklardır.

Sakarya Savaşından sonra 20 Ekim 1921’de Ankara Anlaşması ile Fransa TBMM Hükümetini resmen tanımıştır. O sırada TBMM Başkanı olan Mustafa Kemal Paşa, İsmet Paşa’ya gönderdiği telgrafta “Siz bu savaşta yalnız düşmanı değil, Ulusun makus talihini de yendiniz” diye yazmıştır.

Soyadı Kanunu çıktığında, İnönü Savaşlarını kazanan Komutan olarak İsmet Paşa’ya” İNÖNÜ” soyadı verilecektir.

Bu Vatanı kurtarıp bize emanet eden Gazi Mustafa Kemal ATATÜRK ve İsmet İNÖNÜ başta olmak üzere, tüm Komutanlarımızı, Şehit ve Gazilerimizi saygı, rahmet ve minnetle anıyoruz.

İnönü Savaşlarının ardından, Sakarya ve Başkomutanlık Meydan Savaşlarındaki zaferler sayesinde Sevr ihanet belgesi yırtılıp atıldıktan sonra, günümüzde, bu kez emperyalizmin

yeni planı BOP marifetiyle, bu paçavranın bize tekrar yutturulmak istendiği,” Ben Türküm” demenin aşağılanarak, neredeyse yasaklandığı, bu yolda iç ve dış güçlerin adım,adım ilerledikleri bir dönemde, bu büyük Zaferimizi bir kez daha hatırlatmak istedim!”

.